KÊNH ĐÀO PANAMA GIẢM GIỚI HẠN MỚN NƯỚC CHO TÀU NEOPANAMAX

Kênh đào Panama sẽ tiếp tục giảm giới hạn mớn nước đối với tàu Neopanamax từ cuối tháng 8/2026 do mực nước hồ Gatun suy giảm.

Cơ quan Quản lý Kênh đào Panama (Panama Canal Authority – ACP) sẽ tiếp tục điều chỉnh giảm giới hạn mớn nước tối đa đối với các tàu đi qua hệ thống âu tàu Neopanamax nhằm ứng phó với hiện tượng El Niño và tình trạng mực nước hồ Gatun đang suy giảm.

Việc tiếp tục siết giới hạn mớn nước cho tàu Neopanamax diễn ra trong bối cảnh tình trạng thiếu nước tại hồ Gatun vẫn là một thách thức đối với hoạt động của Kênh đào Panama. Động thái này có thể làm giảm tải trọng khai thác của một số tàu, đồng thời ảnh hưởng đến chi phí vận chuyển và kế hoạch điều phối chuỗi cung ứng trên các tuyến thương mại quốc tế.
Giảm giới hạn mớn nước từ cuối tháng 8

Theo thông báo của ACP, đợt điều chỉnh mới áp dụng đối với hệ thống âu tàu Neopanamax, được xây dựng để tiếp nhận các tàu cỡ lớn như tàu container, tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) có hàng và tàu chở dầu.

Theo kế hoạch của ACP:

  - Từ ngày 26/8/2026: giới hạn mớn nước tối đa sẽ giảm xuống 48 feet (14,63 m).

  - Từ ngày 3/9/2026: giới hạn tiếp tục giảm xuống 47,5 feet (14,48 m).

ACP cho biết quyết định được đưa ra dựa trên mực nước hiện tại và dự báo diễn biến trong những tuần tới của hồ Gatun, nguồn cung cấp nước chính cho hoạt động của Kênh đào Panama.
Theo cơ quan này, đây là một phần trong chiến lược quản lý nguồn nước và vận hành được xây dựng dựa trên những kinh nghiệm rút ra từ đợt hạn hán giai đoạn 2023–2024.

El Niño khiến mực nước hồ Gatun tiếp tục suy giảm

Theo Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (National Oceanic and Atmospheric Administration – NOAA), hiện tượng El Niño bắt đầu hình thành từ tháng 6/2026.

NOAA dự báo xác suất nhiệt độ bề mặt biển tại khu vực theo dõi Niño trên Thái Bình Dương vượt 2°C đạt 63%, tương ứng với một đợt El Niño được đánh giá là rất mạnh.

Trong bản cập nhật ngày 6/8, NOAA tiếp tục duy trì dự báo trên và cho rằng El Niño mạnh có thể làm giảm hoạt động của mùa bão tại Bắc Đại Tây Dương, với xác suất 75% mùa bão sẽ thấp hơn mức trung bình.

Tuy nhiên, hiện tượng này cũng được dự báo sẽ làm giảm đáng kể lượng mưa tại nhiều khu vực, trong đó có Caribbean và Mỹ Latinh.

Theo ACP, mực nước hiện tại của hồ Gatun chỉ còn hơn 84 feet, giảm gần 1 foot so với tháng 7 và dự kiến tiếp tục giảm xuống khoảng 83 feet vào tháng 9.

Trong đợt hạn hán năm 2023, mực nước hồ Gatun từng giảm xuống chỉ còn hơn 79 feet trong giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 10, buộc ACP phải hạn chế cả số lượng tàu quá cảnh và giới hạn mớn nước khai thác.

Chưa giảm số lượt tàu quá cảnh

ACP cho biết đây là lần điều chỉnh giới hạn mớn nước thứ 4 và thứ 5 trong năm 2026, sau khi đã giảm xuống 49 feet và 48,5 feet trong tháng 7. Trong đợt hạn hán 2023–2024, giới hạn mớn nước tại hệ thống âu tàu Neopanamax từng được hạ xuống mức thấp nhất là 43,5 feet.

Hiện tại, ACP chưa điều chỉnh số lượt tàu quá cảnh mỗi ngày. Tuy nhiên, từ cuối tháng 7, cơ quan này đã tạm dừng đấu giá các suất quá cảnh ngắn hạn. Trước đó, trong năm 2023, số lượt tàu quá cảnh mỗi ngày từng được giảm từ mức thông thường tối đa 38 lượt xuống còn 22 lượt.

Thời gian chờ tàu tiếp tục tăng

Theo The Maritime Executive, lưu lượng tàu qua Kênh đào Panama đang gia tăng khi xuất khẩu năng lượng của Mỹ sang châu Á tăng sau khi eo biển Hormuz bị gián đoạn, trong khi nhu cầu nhập khẩu của Mỹ vẫn duy trì ở mức cao.

Dữ liệu từ bảng điều khiển trực tuyến của Kênh đào Panama cho thấy hiện có 70 tàu đã đặt lịch và 35 tàu chưa đặt lịch đang chờ quá cảnh.

Thời gian chờ trung bình hiện đã vượt 6 ngày theo cả hai chiều lưu thông. Đối với tàu Neopanamax, thời gian chờ dao động từ 2 đến 11 ngày.

Hiện có 15 tàu Neopanamax đã đặt lịch và 11 tàu chưa đặt lịch đang chờ được quá cảnh.

Nguồn: Sưu tầm